Huyền thoại Paco di Lucia

Huyền thoại Paco di Lucia, một ngôi sao vừa tắt 

Trong lĩnh vực văn hóa, các tờ báo Pháp đều dành nhiễu chỗ để nhìn lại sự nghiệp đồ sộ hơn 50 năm của nghệ sĩ ghi ta, Paco di Lucia. Ông vừa qua đời vì bệnh tim, thọ 66 tuổi. Như nhận xét của Libération, di Lucia là « nhạc sĩ tây bán cầm vĩ đại nhất mọi thời đại ».

Những nụ cười bị đánh cắp

Vũ Tuấn Hoàng

'Những nụ cười bị đánh cắp' là lời trong bài hát của một người đàn ông thương tật - cựu binh thời chiến tranh Afganhistan (vì có tấm huy chương màu xanh đeo trước ngực), được chính ông đệm đàn gió, trên chuyến tàu điện ngầm từ ngoại ô vào trung tâm Kharkiv - thành phố công nghiệp lớn thứ hai tại Ukraine.

Thơ TRẦN MỘNG TÚ

 

Thơ
Trần Mộng Tú

   Sáng nay tôi thức dậy, trông ra ngoài cửa sổ, bâng khuâng nhớ lại câu hỏi của một bạn thân, người Mỹ, viết trong tấm thiệp mừng sinh nhật mình mấy hôm trước:

 “So, where did all the time go?”

Tôi hoang mang nhắc lại:

Voyage de l'Égypte à l'Indochine

ảnh "Chuyến đi từ Ai Cập tới Đông Dương"  của hai nhà nhiếp ảnh Hippolyte Arnoux và Emile Gsell,

Marcel Aymé

Marcel Aymé 

NGƯỜI ĐI XUYÊN TƯỜNG

Nguyên tác Le Passe muraille

Dịch giả: Phùng văn Tửu

Ở Môngmactơrơ, trên tầng ba nhà số 75 bis phố Orsăng, có một người kỳ diệu tên là Đuytiơn có tài năng đặc biệt đi xuyên qua được những bức tường chẳng khó khăn gì. Chàng mang một chiếc kính kẹp mũi, có một chòm râu cằm nho nhỏ và là viên chức hạng ba ở Bộ Trước bạ. Về mùa đông, chàng đi đến sở bằng ô tô buýt và vào mùa đẹp trời, chàng cuốc bộ, đầu đội chiếc mũ nỉ cứng.

VIỆT KIỀU TẠI MỸ

KÝ SỰ HOA KỲ 1: NGƯỜI VIỆT VÀ HOA KỲ

 Hồ Hải 

Bao giờ cũng vậy, một sự việc luôn có 2 mặt của nó, như tái ông thất mã. Sau 30/4/1975, nếu nhìn ở mặt tiêu cực thì đây là lần di dân lớn nhất và nhục nhã nhất lịch sử nước Việt, khi người Việt cai trị dân mình, mà dân mình phải bỏ tổ quốc ra đi. Nhưng nếu nhìn ở mặt tích cực, thì đây là lần mà người Việt chứng tỏ với thế giới, dân tộc ta có mặt trên toàn cầu. Trong cuộc chơi đó, có nhiều nỗi vui, và niềm đau. Đó là những bất cập của cuộc đời.

Ngày thơ và nhà thơ

Đêm rằm tháng Giêng năm 1948 ở chiến khu Việt Bắc Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bài thơ Nguyên Tiêu, 55 năm sau, vào năm 2003, Hội nhà văn Việt Nam lấy ngày rằm tháng Giêng làm ngày Thơ Việt Nam và biến đêm rằm thành đêm thơ nguyên tiêu cùng hàng loạt các hoạt động văn nghệ có tính định hướng, do sự chỉ đạo của Chủ tịch hội nhà văn Việt Nam. Và trên hết là dưới sự lãnh đạo của đảng Cộng sản Việt Nam. Đêm nguyên tiêu cũng là thời điểm tuyên bố hội viên mới kết nạp ở các chi hội cùng những màn phô trương văn chương nhằm chứng minh năng lực tồn tại của hội viên.

CHÂN PHƯƠNG dịch DICKINSON

Mời đọc bài thơ quen thuộc của Emily Dickinson

 The Soul Selects Her Own Society 

The Soul selects her own Society --
Then -- shuts the Door --
To her divine Majority --
Present no more --

Unmoved -- she notes the Chariots -- pausing --
At her low Gate --
Unmoved -- an Emperor be kneeling
Upon her Mat --

Lưu Quang vũ

Anh chẳng còn gì nữa

Anh chẳng còn gì nữa để yêu em 

Chẳng còn gì nữa. 

Những con chim ngờ nghệch tuổi thơ 

Trong chiếc bẫy thời gian đã chết 

Hàng rào mát với quả chuông sùng tín 

Đã tan thành cát bụi dưới lòng sông. 

Bây giờ anh trong suốt như không khí 

Như gió hoang không hình không giới hạn 

Không nhà không chốn nghỉ không tên 

Không gương mặt nụ cười để hiện trước em 

Chỉ có gió Em làm sao thấy được 

Tay xinh nhỏ mắt nhìn nghiêm khắc 

Em có nhận ra không? 

Em đi nhanh cho kịp chuyến tàu đông 

Và anh đứng âm thầm trong bóng tối

Thơ CHÂN PHƯƠNG

TỰ SỰ BỐN MÙA

tặng Phạm Việt Cường  & Lê Giang Trần 

mùa xuân em bỏ đi

mùa hè tôi ở lại

mùa thu em đám cưới

mùa đông tôi nằm say

ADAM KIRSCH

Vị của im lặng

THE TASTE OF SILENCE, by Adam Kirsch  

Trịnh Lữ dịch- đã đăng trên trang mạng Talawas

Thời đại của chúng ta không hứa hẹn sẽ đi vào lịch sử văn học như một thời đại lớn lao của thi ca tín ngưỡng. Tuy nhiên, nếu thơ đương đại thường không tín ngưỡng, nó vẫn mãnh liệt và kín đáo siêu hình. Bản chất người, hình như thế, luôn thúc ép chúng ta không ngừng đặt câu hỏi về những điều khởi thủy, không phải chỉ vì chúng ta không còn chấp nhận những câu trả lời của tiền nhân hoặc thậm chí là cả những câu trả lời tương tự như vậy. Quả thực, càng đọc nhiều ta càng thấy rõ hơn là thơ của chúng ta có một phẩm chất siêu hình loại biệt, một tập hợp các nguyên lý hoặc trực giác đã chi phối những nhà thơ rất khác nhau như Seamus Heaney[i], Charles Simic[ii] và Billy Collins[iii]. Cảm thức siêu hình, tôi nghĩ, chính là cái sẽ gắn kết giai đoạn của chúng ta thành một thể thống nhất khi người đọc tương lai nhìn lại những gì chúng ta đang thấy là hỗn loạn này. Và văn liệu hay nhất về cái cảm thức ấy – bài viết duy nhất đã giải thích được nhiều nhất xác tín của thơ, và cả cách nó diễn đạt cái xác tín đó – là bài tiểu luận của Martin Heidegger, “Nguồn gốc của Tác phẩm Nghệ thuật”.

Thơ LÊ GIANG TRẦN

                                    ĐỌC  THƠ  LÊ GIANG TRẦN

  Trong dòng thơ tha phương hoài cảm, Lê Giang Trần có chỗ đứng vinh dự bên cạnh các thi sĩ Mai Thảo, Nguyễn Tất Nhiên, Du Tử Lê… Thơ ông nặng chất liệu đời sống lưu vong với cuộc mưu sinh vất vả như thơ Cao Tần, Thanh Nam… một dạo, đồng thời siêu thoát như thơ Mai Thảo, Phạm Công Thiện… nhờ tư tưởng nhà Phật và minh triết Á Đông bàng bạc. Sinh trưởng tại Bạc Liêu, thế giới nghệ thuật và tâm tình nhà thơ đậm chất hào phóng giang hồ Nam bộ, buồn vui theo nhịp đàn vọng cổ với vò rượu đệ huynh. Đọc LGT , tôi chợt nhớ Nhung Tay Ngàn, Cao Đông Khánh… - những tiếng thơ tuy thất lạc căn cước lịch sử nhưng vẫn nồng thắm mối tình sông nước quê hương -  mà nhà thơ gốc Bạc Liêu đã đặt cho cái tên thống thiết : Hội Chứng NHỚ !

     Con ba khía, con cua, con rẹm, con còng

     Ăn trái mắm sẽ trở về rừng mắm

     Huống hồ chi người xa quê nhớ ruộng

     Trở về, tay bụm nước, uống như hôn.

                                                                       (Chiếc bóng quê hương , 42-43)

   Thi tập TRẠM NGƯỜI QUÁ BƯỚC do nxb Sống phát hành ở California và hải ngoại năm 2013 góp lại nhiều bài thơ giá trị về ngôn từ và thi tứ, vận dụng các khổ thơ vần điệu Việt quen thuộc. Một điểm son của thi pháp và ngữ điệu LGT hiện rõ trong một số bài lục bát ngoại hạng -  thi sĩ đã vực lên bằng trọn tấm lòng yêu thơ của mình một thể thơ truyền thống đã bị lạm dụng nhiều.  

   Xin giới thiệu vài bài sau đây như đoạn nhạc dạo cho một tập thơ sẽ ở lại lâu dài trong tình cảm độc giả, nhất là người Việt vì các lý do lịch sử-chính trị đau thương đã phải bỏ nước ra đi từ năm 1975.

                                                                              CHÂN  PHƯƠNG

Đọc cho biết

Tướng Phạm Quí Ngọ đã từ trần 

nhưng vấn đề Phạm Quí Ngọ vẫn phải sống... 

Theo Petrotimes: " Một nguồn tin riêng của PetroTimes cho hay, Thượng tướng Phạm Quý Ngọ, Ủy viên TƯ Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an đã từ trần vào hồi 21h20 ngày 18/2. (Vào lúc 16h30, tim của tướng Phạm Quý Ngọ đã ngừng đập. Nhưng được các bác sĩ khoa cấp cứu A11 Bệnh viện Quân đội Trung ương 108 hồi sức tích cực, nên trái tim đã đập trở lại. Tuy nhiên, đến 21h20 thì ngừng hẳn). Tướng Phạm Quý Ngọ từ ba tháng nay đã phải chống chọi với căn bệnh ung thư gan quái ác."

Trời thật thương đồng chí Phạm Quí Ngọ, đồng chí đi lúc này thật đúng lúc.

Nghĩa tử là nghĩa tận, chết là hết. Có thể không ai nỡ làm gì đồng chí Phạm Quí Ngọ nữa nhưng vấn đề Phạm Quí Ngọ hãy còn đấy. Bởi vì vấn đề đồng chí Phạm Quí Ngọ là vấn của Đảng. Đồng chí Ngọ đã mất nhưng đảng vẫn muốn tồn tại. Đảng muốn tồn tại thì đảng phải công khai minh bạch vấn đề Phạm Quí Ngọ.

Dân đang chờ đợi ở đảng việc này.
Nguồn: Quê Choa.

Mùa xuân đi tìm đường trong rừng

  (Trích trong tập Đá xanh ở thung lũng cháy - in năm 1978 )

                        SƯƠNG RỪNG

            Ở đồng bằng, cứ đến gần tết là có sương muối. Sương ở đồng bằng lạnh giá, nhưng mơ màng. Đi ra cánh đồng lúa buổi sớm lúc mù sương, chỉ nghe sóng lúa quẫy rào rào. Tiếng gió thổi còi lá đa dẫn những bàn chân đỏ ửng vì rét, Vội đi đâu mà cứ bước thấp, bước cao? Đi trên đất bằng mà như hụt bước. Vì màn sương kia như dải lụa mềm biết quốn chặt lấy mắt ( quấn rất chặt mà chẳng đau). Nhưng đâu có phải vì thế mà không rong ruổi trên cánh đồng mù sương. Cứ bước ào ào. Chạy cuống quýt hay nhảy tế lên cũng được. Những bờ ruộng khác áo cỏ xanh mởn, những thủa ruộng ngập nước, sáng loáng như gương. Tất cả hiện ra đột ngột trong sương, rồi lại ẩn vào trong sương. Đi trên cánh đồng làng, mà cứ ngỡ đang lạc bước vào một câu chuyện cổ tích.

            Còn sương rừng? Sương rừng cũng đục như khói. Tôi đang đi trong rừng, dầm mình trong mưa, vùng vẫy bơi trong rừng sương buổi sớm, buổi trưa, buổi chiều tà. Sương bay trong mưa, cóng buốt da thịt, lạnh thấu tới xương. sương rừng còn lạnh hơn sương đồng bằng. Gió cũng thổi còi trong núi. Nhưng gió không thối còi lá đa, mà thổi những hồi tù và trầm bổng, hoang dại. Tiếng tù và đó, suốt ngày đêm bay quẩn trong những khe núi tối, bí ẩn, cuốn lên mùi đất rừng ẩm ướt, mùi lá rừng mục ruỗng chua đến nồng nặc. Ma Hộ thủ thỉ với tôi:

            - Tháng này sương đặc lắm, đi săn thì thú nhất đời.

            Năm anh em mê mải bước trong rừng. Đi hết rừng rậm, lại tới rừng thưa. Ngẩng lên những sườn núi ngất ngưởng, chỉ thấy sương cuồn cuộn chảy tuôn như hơi thở dốc ra từ ruột núi. Dẫu mưa to mấy, sương cũng chẳng chịu vỡ tan. Thật lạ lùng, những giọt mưa to thế, nặng thế, ầm ĩ thế, mà chẳng đủ sức đập vỡ đám bụi sương li ti bế con, bay vật vờ như không có thật. Có những đoạn rừng sương dày đến nỗi tưởng giơ tay bốc được. Tôi đi cuối cùng, nên phải hay nhảy nhót lăng xăng. Thỉnh thoảng gặp cây  gỗ mục rất to chắn lối, giật mình nhảy tót sang, ngoannhr lại đằng sau thấy sương bốc lên ngùn ngụt, cứ y như có đám cháy rừng đang hùng hổ lan đuổi theo.

 

Emily Dickinson

Thank you so much anh Chan Phuong for a big editing job.



Dieu Lam.


Giới thiệu bài thơ đầu tay còn sót do Emily Dickinson viết lúc 19 tuổi,
qua bản dịch Việt ngữ của DIỆU LAM và CHÂN PHƯƠNG;


Dậy đi nào, chín vị nữ thần nghệ thuật ơi !
Hát cho tôi nghe một giai điệu thần tiên.
Hãy tháo rời tơ sợi trang nghiêm, Rồi cột giúp tôi món quà tình ái.
Trái Đất được tạo ra cho những kẻ yêu nhau,
Nàng trinh nữ và gã trai tơ nông nổi,

XUÂN GỌI

 
Hai truyện ngắn của Vĩnh Hiền

 ĐÊM GIAO THỪA

                                    

Quán nửa khuya vắng vẻ, chỉ có hai người khách. Lão già ngồi ở chân bậc cấp phía đông của quán, đàng trước là biển cả bao la rì rào tiếng sóng. Chàng nghệ sĩ ngồi bên trong quán, ở một cái bàn kê gần hàng hiên, ngay trước ghềnh đá cao có một cây cổ thụ nghiêng mái bù xù che phủ mái ngói, gần như kín cả mé tây này. Nửa đêm trừ tịch, quán không còn đón khách vãng lai. Ông chủ quán đang ngủ trên ghế bố kê ngay giữa phòng, gần hòn non bộ có ba tảng đá châu đầu lại thành cái thế thiên địa nhân, ôm lấy ông Phật Di Lặc đang ngoác miệng cười vô tư. Mọi vật yên tĩnh, chìm sâu vào không gian mờ tối, hư ảo của đêm giao thừa vắng lặng.

Đọc cho biết

Kết quả điều tra kéo dài một năm của Liên Hiệp Quốc về vi phạm nhân quyền của Bắc Hàn được đăng tải và Liên Hiệp Quốc kêu gọi trừng phạt quốc gia này vì những vi phạm có hệ thống.

Một ban chuyên trách do Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc ủy quyền nói người dân Bắc Hàn đang gánh chịu ‘sự tàn ác khủng khiếp’.

Nhóm chuyên gia này đã nghe những bằng chứng về tra tấn, lao động khổ sai, bạo lực tình dục, đàn áp chính trị nghiêm trọng và một số tội ác khác.

Thơ CHÂN PHƯƠNG

Première of Finale

đàn ông  đàn bà
một cặp

suốt phim không thấy mặt

Đọc cho vui

Ông Bùi Công Tự

               PHẠM QUÝ NGỌ ĐỐI MẶT NGUYỄN BÁ THANH

 
Bùi Công Tự

Trước tình trạng các cơ quan pháp luật, thanh tra, kiểm tra, kiểm toán… bị tham nhũng vô hiệu hóa, ĐCSVN đã tái lập Ban Nội chính, với hy vọng siết lại kỷ cương, chống được tham nhũng khôi phục niềm tin của dân với Đảng, tránh nguy cơ suy vong của Đảng và của chế độ.

Thơ Nguyễn Lương Ngọc

Nhà thơ Nguyễn Lương Ngọc (bên phải)  trên vỉa hè Hà Nội